Ina bin Goni farin tsuntsun ruwa, har tsibirin karshen kogi
Didi na tashi tana bin Goni, babban farin tsuntsun ruwa da ke tafiya domin ya ci damuna.
Tana kallo shiru wadanne abokai ke zama a dausayin Eulsukdo, inda kogi da teku suke haduwa, da abin da mutane ke yi domin wadannan abokai.
A karshe littafin lura ne na Didi na tafiya tare da tsuntsayen kaura, tana yi wa halittun dausayi bankwana.
Kafin sanyi ya kara tsananta, mu tashi!
A filin dusar kankara wani babban tsuntsu ya bubbuga fikafikai fur! Ni ma na manne kusa da shi muka tashi tare.
Kasan kafafu duk farar dusar kankara ce. Sanyi ne irin wanda idan ka busa numfashi zai daskare nan take.
"Sannu! Ni ne Goni. Dan farin iyalin farin tsuntsun ruwa." Tsuntsun da ke tashi a gefena ya gaishe da karsashi.
Goni shi ne shugaba wanda a wannan shekara ya fara jagorantar iyalinsa a tafiyar damuna, yana maye gurbin mahaifinsa da ya yi ritaya bara. Shugabanci na farko — kafadunsa sun yi kama da wadanda suka daga da fahariya.
"Nan tundra yana da sanyi sosai ba za mu iya cin damuna ba. Za mu je Eulsukdo mai dumi. Aaa~ mu yi sauri kafin sanyi ya kara tsananta!" Da Goni ya yi ihu, sai bugun fikafikai ya kara sauri.
Yau ni ma na shiga wannan tafiya ta damuna a hankali. Idan na bi Goni zan iya ganin wancan tsibiri da ke karshen kogin.
Iyalin agwagwar daji da muka hadu da su a hanyar sama
Da muka hau bisa gizagizai sai sararin sama ya cika da tsuntsaye.
Ba farin tsuntsun ruwa kadai ba. Tsuntsayen da ban san sunansu ba sun yi layi, duk suna bugun fikafikai da himma zuwa bangare guda.
"Ku duba! Duk suna zuwa Eulsukdo domin su ci damuna." Goni ya nuna gefe.
Sannan ya yi ihu da muryar farin ciki. "Sannu Cheongdung? Dan lokaci ne ba mu gan ka ba~"
Agwagwar dajin da ke tashi a gefe ta juya kai. "Ei~ Goni yaya kake? Ka zama shugaba! Barka!"
"Haha, na gode. Mu ci wannan damuna lafiya ma." Goni ya yi dariya cikin kunya, wannan yanayi kuwa ya yi dumi ta wata hanya.
Ashe ko hanyar da za ka fara bi tana ba da karfin gwiwa idan aboki yana gefenka. Ni ma sai na ji dadi na kara tashi da karfi.
Idan ruwan kogi ya hadu da teku sai a haifi tsibiri
Kanen Goni ya manne kusa da yayansa ya tambaya. "Yaya, Eulsukdo da muke zuwa wane wuri ne?"
"Tsibiri ne da ke karshen kogin Nakdong. Wuri ne da ruwan kogin da ya fara daga Gangwon-do ke gudana can nesa har ya hadu da tekun Namhae."
Ni ma na kafa kunnuwa. Kogi da teku su hadu — wane irin wuri ne kuwa?
"Idan ruwan kogi ya gudana na dogon lokaci sai ya ragu da sauri. Sannan kasa da yashin da ya dauko sai su sauka su taru, tsibirin da aka gina da wannan tarin shi ne Eulsukdo." Goni ya nuna kasa da fikafikansa.
Tsibirin da kogi ya gina da tarin kasa kuwa!
Tunda wuri ne da ruwan kogi da na teku ke hadewa, ana cewa halittu iri-iri da ba a ganinsu a wani wuri suna zama a nan.
"Ai? Yaya, wancan tsibirin da ake gani a can ne?" Kanen ya tambaya da muryar sha’awa.
"Eh! Yanzu mun iso. Can ne Eulsukdo." Kafin Goni ya gama magana, sai tsibiri mai kore ya matso kasan kafafunmu. Wayyo, hakika yana tsakiyar kogin!
Na kalli shiru abin da ke zama a dausayin
Da muka sauka a tsibirin sai Goni ya yi farin ciki. "Akwai dalilin da ya sa tsuntsayen kaura ke son nan. An kiyaye dausayin da kyau, don haka abinci yana da yawa sosai!"
Abinci mai yawa kuwa. Ban iya hakuri ba ina son sanin wadanne abokai ne ke zama a nan.
WAGZAK JUMP ne na duba "Tafiya zuwa dausayi". Domin in kara kusantar halittun da ke zama a laka da bakin ruwa.
Da farko Goni ya kai ni cikin ciyawa. "Wannan ita ce ciyawar ruwa. Tana girma a rukuni haka inda kogi da teku suke haduwa."
Da Goni ya tona kasa kadan da bakinsa, sai ga kumbura mai kauri a kan tushenta. Tana da kauri kamar dankali ko dankalin turawa.
"Wannan kumburar tushe ita ce abincin da mu farin tsuntsayen ruwa muka fi so." Goni ya lasa baki, yadda ya fada kuwa ya sa ta yi kama da mai dadi sosai.
Na gaba lokacin kwaryar ruwa ne. Goni ya nuna wata siriyar kwarya. "Wannan kwarya ce mai siriri bawo. Bawonta ya fi na sauran kwaryoyi siriri don haka za mu iya fasa ta cikin sauki. Shi ya sa a wurinmu abinci ne mai matukar amfani!"
A gefenta akwai kwarya mai kauri ma. "Wannan kwarya ce mai kauri. Kwarya ce da ta zama ruwan dare a kasarmu, tana kuma zama da yawa a karshen kogin Nakdong."
Goni ya kara wani abu da ya dan ba ni mamaki. Ana mayar da bawon kwarya mai kauri ya zama farin duwatsun wasan Go. Bawon kwarya ya zama dutsen wasa — abin mamaki ne sosai.
A lokacin sai wani abu ya wuce a gefe kan lakar. Kaguwa ce! Goni ya ce "Ana kiranta kaguwar laka. Tana haka rami a laka tana zama a ciki."
Ina son in matso kusa, sai kaguwar ta gan ni ta shiga cikin ramin shuu! Ta yi sauri sosai har ta bace cikin kiftawar ido.
"Ko mutum ya wuce can nesa sai ta buya nan take. Tana da tsoro kadan." Goni ya yi dariya. Ni ma na yi dariya tare da shi, sannan na dade ina kallon ramin mara komai. Kaguwa, ki yi hakuri. Ba niyyata ba ce in tsorata ki.
Mutane sun yi gona domin tsuntsaye kuwa?
Ina zagawa na dan lokaci sai ga gonar sha’ir mai kore ta bazu. Tsuntsaye sun sauka a kanta da yawa suna tsinken abinci.
"Wannan gonar sha’ir fa," Goni ya rage muryarsa. "Mutane ne suka noma ta da gangan domin mu tsuntsayen kaura mu ci."
Ni kawai na kalli Goni shiru. Sun yi gona duka domin su ba tsuntsaye abinci?
"Ba wurin abinci kadai ba. Akwai wasu abubuwa da mutane ke yi domin kiyaye dausayin. Zan nuna miki daya bayan daya." Goni ya bude fikafikai ya yi gaba.
Tsibirin yana shawagi tsakiyar kogi, da birane a bangarorin biyu. Amma gadar da ta hadu da tsibirin ba madaidaiciya ba ce, ta dan lankwasa.
"Wancan gadar Eulsukdo, an yi ta lankwasashiya da gangan." Maganar Goni ta sa idanuna suka bude. An lankwasa ta da gangan?
Sun juya hanyar domin kada hayaniyar birni ta ji a dausayin da muke hutawa. Ko gada guda sun lankwasa ta suna tunanin tsuntsaye.
Goni ya sake sanar da ni. "Akwai lokutan da aka hana shiga, a lokacin ana kashe fitilun hanya duka. Domin mu huta sosai."
Mutane ko sun zo ganin dausayin ba sa cin abinci ko kafa sansani, ba sa kuma zubar da shara ba kakkautawa.
Ba sa kuma kama dabbobi ko tsinken ciyawar da ke zama a tsibirin a asirce.
"Ku ma tabbas kuna daukar mu da daraja, ko? Na gode sosai!" Goni ya ce mani haka yana kallona shiru, ta wata hanya sai hancina ya yi zafi.
Na sake duba yanayin Eulsukdo sau daya
Da rana ke faduwa, ni da Goni muka zagaya tsibirin sau daya a gefen juna.
Bakin ruwa inda ciyawar ruwa ke girma, lakar da kwaryoyi da kaguwa ke zama, gonar sha’ir cike da tsuntsaye, har da gadar da ta lankwasa.
Da na fara ganinsa daga sama tsibiri ne kawai mai kore tsakiyar kogi, amma yanzu ya yi kama da unguwa mai rai mai numfashi.
A tsibirin da kogi ya gina da tarin kasa, abokai masu yawa haka sun yi gida suna zama. Na yi kyau da na duba su daya bayan daya.
Goni ya sauka tare da iyalinsa a gonar sha’ir, ya nade fikafikansa bayan doguwar tafiya. Shugabancinsa na farko ya cika shi cikin kyau.
Abokan dausayi, ku kasance lafiya
Yanzu lokacin komawa gida ya yi mini.
Na kada wa Goni hannu. "Goni, na gode da ka kawo ni. Ka ci damuna lafiya!"
Na kuma yi gaisuwa kadan wajen lakar. "Kaguwa, kwarya, ciyawar ruwa~ ku duka ku kasance lafiya!"
Ba yadda za a yi sun ji, amma ba damuwa. Kada hannu shiru kawai sannan a tafi.
Goni zai sake tafiya can arewa mai nisa idan bazara ta zo. Har zuwa lokacin ina fata wannan dausayi ya kasance wurin hutu mai dumi inda fikafikai da suka gaji ke hutawa cikin kwanciyar hankali. Ka huta lafiya, Goni. Sai mun sake gani.
▶ Hakikanin allon AR na WAGZAK JUMP
Labarin dausayi da tsuntsayen kaura da Didi ta sadu da su, ka same shi kai tsaye ta AR
← Ka gogar da gefe
Kana son ka je ka sadu da abokan dausayi da kanka?
WAGZAK JUMP — Yi tsalle cikin duniya
Tambayoyin da ake yawan yi
T. Yaya aka samar da tsibirin Eulsukdo?
Eulsukdo tsibiri ne da ke karshen kogin Nakdong, wato inda ruwan kogi ke haduwa da tekun Namhae. Idan ruwan kogi ya gudana daga nesa ya ragu da sauri kusa da teku, sai kasa da yashin da ya dauko su sauka su taru. Tsibirin da aka gina da irin wannan tarin na dogon lokaci shi ne Eulsukdo. Tunda wuri ne da ruwan kogi da na teku ke hadewa, halittu iri-iri suna zama a ciki, a damuna kuma tsuntsayen kaura kamar farin tsuntsun ruwa suna zuwa.
T. Wadanne abokai ke zama a dausayi?
A dausayin da kogi da teku suke haduwa, halittu iri-iri suna zama kamar ciyawar ruwa da ke girma a rukuni bakin ruwa (kumburar tushenta mai kauri abincin farin tsuntsun ruwa ce), kwarya mai siriri bawo, kwarya mai kauri da ake gani ko’ina, da kaguwar laka da ke haka rami a laka tana zama a ciki. Tunda abinci yana da yawa, yana zama wurin hutu mai kyau sosai ga tsuntsayen kaura da suka zo cin damuna.
T. Idan muka sadu da tsuntsu a kogi ko wurin shakatawa me za mu yi?
Idan ka ga tsuntsu, ka kalle shi shiru daga nesa. Idan ka yi hayaniya ko ka matso kusa, tsuntsaye na iya firgita su gudu. Idan kuka je gandun dabi’a kada ku bar kayan ci ko shara, sai ku dawo da su gida. Haka ne gidajen abokan dabbobi ke tsare cikin tsafta. Yana da kyau ku nemi a hankali yayin yawo wadanne dabbobi da tsirrai ke zama a kogin unguwarku ko wurin shakatawa.
Zan dawo nan gaba da wani labari mai dadi. Naku, Didi.