ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੰਤਰੀ ਰੰਗ

ਜ਼ੋਰ ਲਾ! ਕਿਹਦੀ ਵੱਡੀ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਸ਼ਰਤ ਲੱਗੀ
“ਜ਼ੋਰ ਲਾ! ਕਿਹਦੀ ਵੱਡੀ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਸ਼ਰਤ ਲੱਗੀ!”
Banggu ਨਾਲ ਕਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਰ ਲਾ, ਹੋਰ ਜ਼ੋਰ ਲਾ!!
ਬੱਸ ਪੱਤੇ ਫੜ ਕੇ ਖਿੱਚ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਲੀ ਮਿੱਟੀ ਹਿੱਲਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਤੇ ਫਿਰ ਧੜੱਪ! ਕਰ ਕੇ ਪੂਰੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਬਾਹਰ।
ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਥੱਲਿਓਂ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਜਿਹਾ ਸੰਤਰੀ ਡਲਾ ਨਾਲ ਹੀ ਨਿਕਲ ਆਇਆ। ਉੱਤੇ ਹਰੇ ਪੱਤੇ, ਤੇ ਥੱਲੇ ਸੰਤਰੀ ਧੜ। ਓਏ, ਇਹ ਤਾਂ ਗਾਜਰ ਹੈ?!
ਜਿਹੜੀ ਗਾਜਰ ਮੈਂ ਰੋਜ਼ ਸਬਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕੜ-ਕੜ ਕਰ ਕੇ ਚੱਬਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਗੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਪੱਤੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਝਾਕਦੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਧੜ ਧਰਤੀ ਹੇਠ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ।
ਕੋਲ ਬੈਠੀ ਗਾਜਰਾਂ ਛਾਂਟਦੀ ਦਾਦੀ ਨੇ ਮੇਰੀ ਮਿੱਟੀ ਲੱਗੀ ਗਾਜਰ ਵੇਖ ਕੇ “ਲੈ, ਮੋਟੀ ਲੱਤ ਵਾਲੀ ਵੀ ਚੰਗੀ ਲੱਭ ਲਈ” ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਖਿੜਖਿੜਾ ਕੇ ਹੱਸ ਪਈ। ਵਡਿਆਈ ਤਾਂ ਚੰਗੀ ਲੱਗੀ… ਪਰ ਰੁਕੋ, ਇਹ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਸੀ ਹੀ ਕਿਉਂ? ਤਾਂ ਕੀ ਇਹ ਸੰਤਰੀ ਧੜ ਜੜ੍ਹ ਹੈ?

Banggu ਆਪਣੀ ਪੁੱਟੀ ਗਾਜਰ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਝਾੜੇ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਕੜ-ਕੜ ਚੱਬਦਾ ਹੋਇਆ ਕਹਿੰਦਾ, “ਗਾਜਰ ਤਾਂ ਬੱਸ ਗਾਜਰ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ~”। ਹਾਏ, ਤੈਥੋਂ ਤਾਂ ਪੁੱਛਣਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਪਰ ਮੈਥੋਂ ਤਾਂ ਤਾਂਘ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਰਿਹਾ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ ਨਾ। ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਰੰਗ ਸੰਤਰੀ ਕਿਉਂ? ਤੇ ਪੱਤੇ ਖਾਣ ਜੋਗੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ? ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਖੁਰਕਣ ਲੱਗ ਪਏ। WAGZAK JUMP ਵਿੱਚ “ਬੂਟਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ” ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਵੇਖੀ। ਵਾਹ, ਇਹੀ ਤਾਂ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ!
▶ Didi ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀ ਬੂਟਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਦੀ ਵੀਡੀਓ
ਕੀੜੀ ਜਿੱਡੇ ਨਿੱਕੇ ਹੋ ਕੇ ਬੂਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ

“ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਕੀੜੀ ਜਿੱਡੇ ਨਿੱਕੇ ਹੋ ਕੇ ਹਰੇ ਬੂਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੜਾਂਗੇ!” ਸਾਡੇ ਬੂਟਿਆਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਸਾਥੀ Ppuri ਦੇ ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਹੀ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਸੁੰਗੜਦਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲਾ ਘਾਹ ਦਾ ਪੱਤਾ ਅਚਾਨਕ ਇਮਾਰਤ ਜਿੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਵਾਹਾ!
Purum “ਓਏ, ਅਸੀਂ ਸੱਚੀਂ ਨਿੱਕੇ ਹੋ ਗਏ!” ਕਹਿੰਦਾ ਟੱਪਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਤੇ Saerom “ਪੱਤਾ ਇੰਝ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ~” ਕਹਿੰਦੀ ਗੋਲ-ਗੋਲ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਫਿਰ Purum ਨੇ Popo ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਲਿਆ। “ਪਰ ਬੂਟਾ ਡਿੱਗੇ ਬਿਨਾਂ ਸਿੱਧਾ ਖੜ੍ਹਾ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ?” ਓਏ, ਇਹ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਜਾਣਨਾ ਸੀ! Popo ਬੱਸ ਮੁਸਕਰਾ ਪਿਆ। “ਅੰਦਰ ਵੜ ਕੇ ਵੇਖੋ, ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ।”

ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਘਾਹ-ਬੂਟੇ ਸਨ। “ਓਏ, ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਪੂਛ ਵਰਗਾ ਘਾਹ!” Purum ਨੇ ਉਂਗਲ ਕੀਤੀ। Saerom “ਡੈਂਡੇਲੀਅਨ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ!” ਕਹਿੰਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਰੋਜ਼ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘ ਜਾਈਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਘਾਹ ਕੋਲੋਂ, ਉਹੀ ਐਨ ਨੇੜਿਓਂ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੀ ਦੁਨੀਆ ਲੱਗਾ।
Popo ਨੇ “ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੀਏ?” ਕਹਿ ਕੇ ਬਟਨ ਦੱਬਿਆ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠੋਂ ਜੜ੍ਹ ਝੱਟ ਉੱਤੇ! ਆ ਗਈ।

“ਹੈਂ, ਜੜ੍ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਸ਼ਕਲ ਦੀਆਂ ਨੇ?” Saerom ਨੇ ਧੌਣ ਟੇਢੀ ਕਰ ਲਈ। ਸੱਚੀਂ ਇੰਝ ਹੀ ਸੀ। ਕੋਈ ਮੋਟੀ ਤੇ ਭਰੀ-ਭਰੀ, ਤੇ ਕੋਈ ਧਾਗੇ ਵਾਂਗ ਪਤਲੀ ਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਖਿੱਲਰੀ ਹੋਈ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਸਮਝਦੀ ਸੀ ਸਾਰੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਨੇ, ਪਰ ਨਹੀਂ।
ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਲੁਕੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼ ਜੜ੍ਹ ਹੀ ਸੀ

ਮੈਂ ਆਪ ਜੜ੍ਹ ਫੜ ਕੇ ਪੂਰਾ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਖਿੱਚੀ। ਹਾਏ, ਹਿੱਲਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ! ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀ ਪੱਕੀ ਗੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਅੱਛਾ, ਹਨੇਰੀ ਵਗਣ ਉੱਤੇ ਵੀ ਬੂਟਾ ਨਾ ਡਿੱਗਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹੀ ਸੀ। Purum ਦੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਹੁਣੇ ਕਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਪੱਤੇ ਫੜ ਕੇ ਖਿੱਚਣ ਉੱਤੇ ਮਿੱਟੀ ਪੂਰੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਹਿੱਲ ਗਈ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਇਸੇ ਕਰਕੇ।
ਜੜ੍ਹ ਦੀ ਨੋਕ ਟਿਕ ਕੇ ਵੇਖੀ ਤਾਂ ਉਹ ਮਿੱਟੀ ਵਿਚਲਾ ਪਾਣੀ ਚੂਸ-ਚੂਸ ਕੇ ਖਿੱਚ ਰਹੀ ਸੀ। ਸਟਰਾਅ ਵਾਂਗ।
ਓਸੇ ਵੇਲੇ Popo ਨੇ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਇੱਕ ਗੱਲ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੀ। “ਇੰਝ ਚੂਸੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਥੇਰੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਬੂਟੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਨੇ… ਮੂਲੀ ਤੇ ਗਾਜਰ ਓਹੀ ਨੇ।”
ਓਏ! ਹੁਣੇ ਪੁੱਟੀ ਉਹ ਗਾਜਰ!!

ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਹ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਗੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਗਾਜਰ ਤਾਂ ਜੜ੍ਹ ਹੀ ਸੀ! ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸੰਭਾਲ-ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਇਸੇ ਲਈ ਇੰਨੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਕਰਾਰੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।
ਮੂਲੀ ਵੀ, ਤੇ ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਵੀ — ਸਭ ਇੱਕੋ ਟੱਬਰ। ਹੀ ਹੀ ਹੀ, ਮੈਂ ਤਾਂ ਰੋਜ਼ ਜੜ੍ਹਾਂ ਹੀ ਖਾ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਣਾ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੀ ਲਿਫ਼ਟ ਹੈ

ਹੁਣ ਤਣੇ ਦੀ ਵਾਰੀ। Saerom ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “Popo, ਕੀ ਰੁੱਖ ਦਾ ਮੋਟਾ ਤਣਾ ਵੀ ਤਣਾ ਹੀ ਹੈ? ਉਹਦੀ ਛਿੱਲ ਤਾਂ ਬੜੀ ਮੋਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” “ਠੀਕ ਕਿਹਾ। ਤਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਬੂਟੇ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਸਗੋਂ ਠੰਢ ਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਤੋਂ ਉਹਦੀ ਰਾਖੀ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।” Popo ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਤੇ ਫਿਰ ਤਣਾ ਚੀਰ ਕੇ ਵਿਖਾਇਆ ਤਾਂ ਅੰਦਰ ਸਟਰਾਅ ਵਰਗੀਆਂ ਪਤਲੀਆਂ ਨਾਲੀਆਂ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਗੱਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।
“ਅੱਛਾ!” Purum ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਂਪ ਲਿਆ। “ਜੜ੍ਹ ਦਾ ਚੂਸਿਆ ਪਾਣੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ!” ਠੀਕ ਕਿਹਾ। ਤਣਾ ਤਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਲਿਫ਼ਟ ਹੀ ਸੀ।
ਪੱਤਾ ਧੁੱਪ ਨਾਲ ਰੋਟੀ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਾਰਖ਼ਾਨਾ ਹੈ

ਅਗਲੀ ਵਾਰੀ ਪੱਤੇ ਦੀ। Popo ਕਹਿੰਦਾ “ਪੱਤਾ ਧੁੱਪ ਨਾਲ ਰੋਟੀ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਕਾਰਖ਼ਾਨਾ ਹੈ”। ਕਾਰਖ਼ਾਨਾ? ਇਹ ਪਤਲਾ ਜਿਹਾ ਪੱਤਾ?
Saerom ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਪਰ ਇਹ ਪੱਤਾ ਤਾਂ ਹਾਲੇ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਪਿਆ ਹੈ?” ਤਾਂ Popo ਬੋਲਿਆ, “ਤਾਂ ਫਿਰ ਸਮਾਨ ਪਾ ਦੇਈਏ?”
ਧੁੱਪ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਹਵਾ ਟਪ, ਟਪ, ਟਪ ਕਰ ਕੇ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਤਾਂ ਪੱਤਾ ਲਿਸ਼ਕ! ਕਰ ਕੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਸੱਚੀਂ ਕਾਰਖ਼ਾਨੇ ਵਾਂਗ!

Saerom ਨੇ ਤਾੜੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ। “ਇਸੇ ਲਈ ਜਿੱਥੇ ਧੁੱਪ ਚੰਗੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਉੱਥੇ ਬੂਟੇ ਛੇਤੀ-ਛੇਤੀ ਵਧਦੇ ਨੇ!”
Popo ਨੇ ਜੋੜਿਆ। “ਇੰਝ ਬਣੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਖ਼ੁਰਾਕ ਵਾਲੀ ਨਾਲੀ ਨਾਂ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਰਾਹ ਰਾਹੀਂ ਬੂਟੇ ਦੇ ਕੋਨੇ-ਕੋਨੇ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।” ਹੈਂ? ਪਾਣੀ ਦੇ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲਾ ਰਾਹ ਤੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਦੇ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਰਾਹ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਸਨ। ਇੱਕੋ ਤਣੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੋ ਰਾਹ!

ਓਸੇ ਵੇਲੇ Saerom ਨੇ ਹਾਕ ਮਾਰੀ, “ਓਏ? ਪੱਤੇ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਸਿੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ!” ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਪੱਤੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਏ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਲਿਫ਼ਾਫ਼ੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਿੱਕੀਆਂ-ਨਿੱਕੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਜੰਮੀਆਂ ਪਈਆਂ ਸਨ।
ਪੱਤੇ ਵਿਚਲੀਆਂ ਬਹੁਤ ਨਿੱਕੀਆਂ ਮੋਰੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਭਾਫ਼ ਬਣ ਕੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹਨੂੰ ਪੱਤਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਉੱਡਣਾ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ। ਬੂਟਾ ਵੀ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਮੁੜ੍ਹਕਾ ਵਹਾਉਂਦਾ ਹੈ!
Saerom ਨੇ ਮਖ਼ੌਲ ਕੀਤਾ, “ਮੈਂ ਵੀ ਧੁੱਪ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਆਪ ਬਣਾ ਲਵਾਂ ਤਾਂ ਕਿੰਨਾ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ~”, ਤੇ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਹੱਸ ਪਏ। ਹੋ ਹੋ।
ਫੁੱਲ ਤੋਂ ਸੇਬ ਬਣਨ ਤੱਕ

ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਫੁੱਲ। “ਵਾਹ, ਕਿੰਨੇ ਸੁਹਣੇ~” Saerom ਨੇ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ ਤਾਂ Popo ਬੋਲਿਆ। “ਫੁੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਹਣੇ ਲੱਗਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹ ਫਲ ਤੇ ਬੀਜ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਬੜਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਨੇ।”
ਸੇਬ ਦੇ ਫੁੱਲ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਕਰ ਕੇ ਅਸੀਂ ਰਲ ਕੇ ਵੇਖਿਆ। ਐਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਅੰਦਰ ਇਸਤਰੀ ਕੇਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹੀ ਬੀਜ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮੁੱਖ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਉਹਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੇਰਾ ਪਾਈ ਖੜ੍ਹੇ ਪੁੰਕੇਸਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਰਾਗ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ।
ਫੁੱਲ ਵੇਖਦਿਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪੰਖੜੀਆਂ ਨੇ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੰਖੜੀਆਂ ਨੂੰ ਥੱਲਿਓਂ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪੱਕਾ ਰਾਖਾ ਫੁੱਲ ਦਾ ਪਿਆਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਂ ਵੀ ਮੈਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੀ ਸੁਣੇ।

Saerom ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਪਰ ਫਲ ਬਣਦਾ ਕਿਵੇਂ ਹੈ?” ਤੇ ਓਸੇ ਪਲ Purum “ਵਾਹ, ਮੱਖੀ!” ਕਹਿੰਦਾ ਉੱਚੀ ਬੋਲ ਪਿਆ। ਭੀਂ-ਭੀਂ ਕਰਦੀ ਸ਼ਹਿਦ ਦੀ ਮੱਖੀ ਫੁੱਲ ਉੱਤੇ ਆ ਬੈਠੀ।
Popo ਨੇ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਸਮਝਾਇਆ। “ਪੁੰਕੇਸਰ ਦਾ ਪਰਾਗ ਮੱਖੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਲੱਗ ਕੇ ਇਸਤਰੀ ਕੇਸਰ ਤੱਕ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਨਾ? ਇਹਨੂੰ ਪਰਾਗ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ, ਤੇ ਔਖੇ ਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਪਰਾਗਣ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ। ਇਹ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਹੀ ਬੀਜ ਬਣਦਾ ਹੈ।”
Purum ਬੋਲਿਆ, “ਵਾਹ, ਇਸੇ ਲਈ ਮੱਖੀ ਇੰਨੀ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਉੱਡਦੀ ਫਿਰਦੀ ਸੀ!” ਮੱਖੀ ਐਵੇਂ ਖੇਡ ਨਹੀਂ ਰਹੀ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।

ਅਗਲਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਕਮਾਲ ਦਾ ਸੀ। ਬੀਜ ਵਧਦਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਬੀਜ ਨੂੰ ਲਪੇਟਿਆ ਹਿੱਸਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਭਰੇ-ਭਰੇ ਸੇਬ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦਾ ਗਿਆ। ਬੰਦਾ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰ ਉਹ ਸੇਬ ਤੋੜ ਕੇ ਖਾ ਲਵੇ ਤਾਂ ਬੀਜ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਖਿੱਲਰ ਜਾਂਦੇ ਨੇ।
Saerom ਨੇ ਅੱਖਾਂ ਲਿਸ਼ਕਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਉਹ ਬੀਜ ਫੇਰ ਕਿਤੇ ਜਾ ਕੇ ਫੁੱਲ ਖਿੜਾਵੇਗਾ!” ਇੱਕ ਰੰਗ-ਬਰੰਗਾ ਫੁੱਲ ਸੁਆਦ ਸੇਬ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਸੇਬ ਫੇਰ ਨਵਾਂ ਫੁੱਲ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਕਦਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਗੇੜਾ ਲਾਉਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੀ ਹੀ ਹੀ, ਕਮਾਲ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਨਾ?
ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਸਾਰੇ ਰਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਨੇ

ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ Popo ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਪਾਣੀ ਤੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬੂਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕਿਵੇਂ ਤੁਰਦੇ ਨੇ, ਇੱਕੋ ਵਾਰੀ ਵੇਖਣਾ ਹੈ?” ਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਪਿਆਰੀ ਜਿਹੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ। “ਲਵੋ! ਮੈਂ ਹੁਣੇ-ਹੁਣੇ ਜੜ੍ਹ ਰਾਹੀਂ ਅੰਦਰ ਵੜੀ ਹਾਂ!”
ਬੂੰਦ ਤਣੇ ਰਾਹੀਂ ਸੂੰ ਕਰ ਕੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਗਈ, ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲ ਕੋਲ ਵੀ ਰੁਕੀ ਤੇ ਫਲ ਕੋਲ ਵੀ, ਤੇ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਪੱਤੇ ਦੀ ਨਿੱਕੀ ਮੋਰੀ ਰਾਹੀਂ ਸੂੰ ਕਰ ਕੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਈ। ਖ਼ੁਰਾਕ ਵੀ ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਰਹੀ — “ਮੈਂ ਤਾਂ ਪੱਤੇ ਵਾਲੇ ਕਾਰਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹਾਂ!” ਕਹਿੰਦੀ ਤਣੇ ਰਾਹੀਂ ਘੁੰਮਦੀ ਰਹੀ ਤੇ ਫਲ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੰਭਾਲ-ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦੀ ਗਈ।
ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ Saerom ਬੋਲੀ। “ਜੜ੍ਹ, ਤਣਾ, ਪੱਤਾ ਤੇ ਫੁੱਲ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਨੇ।” ਸੱਚੀਂ ਇੰਝ ਹੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਇੱਕ ਟੀਮ ਹੀ ਸਨ। ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਹਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਮੇਰੀ ਰੋਟੀ ਵਾਲੀ ਥਾਲੀ ਉੱਤੇ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਸਫ਼ਰ

ਰਾਤ ਦੀ ਰੋਟੀ ਨਾਲ ਦਿਨੇ ਪੁੱਟੀ ਓਹੀ ਗਾਜਰ ਦੀ ਸਬਜ਼ੀ ਹਾਜ਼ਰ! ਤੇ ਉਹਦੇ ਨਾਲ ਮੂਲੀ ਤੇ ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਵੀ। ਹੁਣੇ ਕਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਝਾੜ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹੀ ਥਾਲੀ ਉੱਤੇ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੇ ਲੱਗ ਰਹੇ ਨੇ।
“ਇਹ ਸਾਰੇ ਤਾਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਹੀ ਨੇ!” ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਨਾਲ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕੀਤੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਦੇ ਡਲੇ। ਦਾਦੀ ਅੱਗੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਤਾਂ ਉਹ “ਇਸੇ ਲਈ ਤਾਂ ਕਹਿੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਛੱਡੀਂ ਨਾ, ਪੂਰੀ ਖਾਈਂ” ਕਹਿੰਦੀ ਹੱਸ ਪਈ। ਹੂੰ।

“Banggu, Banggu~ ਇੱਧਰ ਆ!” ਤਣੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਾਣੀ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀਆਂ ਨਾਲੀਆਂ ਨੇ ਤਾਂ ਕੀ ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ ਵੀ ਚੜ੍ਹ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗਾ? ਤਾਂਘ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਰ ਕੇ ਹੀ ਵੇਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਚਿੱਟਾ ਫੁੱਲ ਰੰਗਦਾਰ ਸਿਆਹੀ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ Banggu ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਉੱਕੜੂੰ ਬਹਿ ਕੇ ਉਡੀਕਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਬੜੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ… ਸੱਚੀਂ ਚਿੱਟੀਆਂ ਪੰਖੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨੋਕਾਂ ਨੀਲੀਆਂ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ! ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ ਤਣੇ ਰਾਹੀਂ ਸੂੰ ਕਰ ਕੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਆਇਆ ਸੀ। Banggu “ਪੂੰ!” ਕਰ ਕੇ ਪਿੱਛੇ ਨੂੰ ਡਿੱਗਦਾ-ਡਿੱਗਦਾ ਬਚਿਆ। (ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ ਹੱਥਾਂ ਜਾਂ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਲਹਿੰਦਾ, ਸੋ ਵੱਡਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੰਭਲ-ਸੰਭਲ ਕੇ ਕਰਿਓ!)

ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲਾਂ ਕੋਲੋਂ ਐਵੇਂ ਹੀ ਲੰਘਿਆ ਨਾ ਗਿਆ। ਟਿਕ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਪੀਲਾ ਪਾਊਡਰ ਬਥੇਰਾ ਲਾਈ ਸ਼ਹਿਦ ਦੀ ਮੱਖੀ ਭੀਂ-ਭੀਂ ਕਰਦੀ ਉੱਡ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹੀ ਤਾਂ ਪਰਾਗ ਹੈ! ਮੱਖੀ ਉਹਨੂੰ ਪਹੁੰਚਾਵੇ ਤਾਂ ਹੀ ਸੁਆਦ ਫਲ ਲੱਗਦੇ ਨੇ ਨਾ।
ਸੋ ਮੈਂ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਆਖ ਦਿੱਤਾ। “ਧੰਨਵਾਦ~” ਮੱਖੀ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਤਾਂ ਹੋਣਾ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੀ ਹੀ ਹੀ।
ਹਥੇਲੀ ਉੱਤੇ ਗਾਜਰ ਦਾ ਇੱਕ ਟੁਕੜਾ। ਕੜ-ਕੜ ਕਰ ਕੇ ਇੱਕ ਬੁਰਕੀ ਹੋਰ ਲਈ ਤਾਂ ਇਸ ਵਾਰ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਮਹਿਕ ਵੀ ਆਉਂਦੀ ਲੱਗੀ। Banggu, ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਮੂਲੀ ਪੁੱਟਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਲਾਈਏ? …ਕੀ ਉਹ ਵੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਲੁਕੀ ਹੋਵੇਗੀ? ਹੋ ਹੋ।
▶ WAGZAK JUMP ਦੀ ਅਸਲ AR ਸਕਰੀਨ
Didi ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਬੂਟਿਆਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ, AR ਵਿੱਚ ਆਪ ਵੇਖੋ










← ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਸਰਕਾ ਕੇ ਵੇਖੋ
ਬੂਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਪ ਵੜ ਕੇ ਵੇਖੋਗੇ?
WAGZAK JUMP — ਛਾਲ ਮਾਰੋ, ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
Q. ਕੀ ਗਾਜਰ, ਮੂਲੀ ਤੇ ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਸੱਚੀਂ ਬੂਟੇ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੇ?
ਜੀ ਹਾਂ, ਬਿਲਕੁਲ! ਜੜ੍ਹ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ ਬੂਟੇ ਨੂੰ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਫੜੀ ਰੱਖਣਾ, ਮਿੱਟੀ ਵਿਚਲਾ ਪਾਣੀ ਚੂਸਣਾ, ਤੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨੀ। ਗਾਜਰ ਤੇ ਮੂਲੀ ਉਹ ਬੂਟੇ ਨੇ ਜੋ ਖ਼ੁਰਾਕ ਪੱਤਿਆਂ ਜਾਂ ਤਣੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਜੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਭਰ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਨੇ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਓਹੀ ਭਰੀ-ਭਰੀ ਜੜ੍ਹ ਸੁਆਦ ਨਾਲ ਖਾਂਦੇ ਹਾਂ। (ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਮੋਟੀ ਹੋਈ ਜੜ੍ਹ, ਯਾਨੀ ‘ਗੰਢ ਵਾਲੀ ਜੜ੍ਹ’ ਹੈ।)
Q. ਕੀ ਚਿੱਟੇ ਫੁੱਲ ਵਾਲਾ ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਘਰੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਚਿੱਟਾ ਫੁੱਲ (ਕਾਰਨੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਗੁਲਦਾਊਦੀ ਵਗੈਰਾ) ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਰੰਗ ਜਾਂ ਰੰਗ ਘੋਲੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲਾ ਦਿਓ ਤਾਂ ਤਣੇ ਦੀਆਂ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਨਾਲੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਪੰਖੜੀਆਂ ਦਾ ਰੰਗ ਬਦਲਦਾ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਯੋਗ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ ਹੱਥਾਂ ਜਾਂ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਲਹਿੰਦਾ, ਸੋ ਐਪਰਨ ਪਾ ਕੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕਰਿਓ। ਤਣਾ ਕੈਂਚੀ ਨਾਲ ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਵੀ ਵੱਡੇ ਹੀ ਕਰਨ ਤਾਂ ਚੰਗਾ ਹੈ।
Q. WAGZAK JUMP ਕਿਸ ਉਮਰ ਤੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਇਹ 4-12 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ) ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬੂਟਿਆਂ ਵਾਲਾ ਪਾਠ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਤੇ ਵਿਚਕਾਰਲੀਆਂ ਜਮਾਤਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਮਜ਼ੇ ਨਾਲ ਸਮਝ ਸਕਣ, ਇਸ ਪੱਧਰ ਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕੋਰੀਅਨ ਸਮੇਤ 30 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਓਹੀ ਪਾਠ ਮਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਫਿਰ ਕੋਈ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਕਹਾਣੀ ਲੈ ਕੇ ਆਵਾਂਗੀ। ਤੁਹਾਡੀ Didi।
