ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੇਖਿਆ ਸੁਫ਼ਨਾ, ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਨੋਕ ਨੀਲੀ ਕਿਉਂ?
ਇਹ Didi ਦੇ ਵੇਖੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਲੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਸੁਫ਼ਨੇ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਲਾਸਟਿਕ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਕੱਛੂ ਵੀ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਸੁਹਣੇ ਨੀਲੇ ਛੱਲਿਆਂ ਵਾਲੇ ਆਕਟੋਪਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਲਾਉਣ ਹੀ ਲੱਗੀ ਸੀ ਕਿ — ਓਏ!
ਸੁਫ਼ਨੇ ਤੋਂ ਜਾਗ ਕੇ Didi ਸੱਚੀਂ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਬਣਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਕਰ ਹੈ, ਹੱਥ ਠੀਕ-ਠਾਕ ਹੈ
“ਸ਼ੁਕਰ ਹੈ… ਬਚਾਅ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੱਥ ਠੀਕ-ਠਾਕ ਹੈ।”
ਅੱਖ ਖੁੱਲ੍ਹਦਿਆਂ ਹੀ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀ ਕੀਤਾ, ਪਤਾ ਹੈ?
ਆਪਣੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਨੋਕ ਹੀ ਵੇਖੀ।
ਸੁਫ਼ਨੇ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਇੱਕ ਨਿੱਕੇ ਸੁਹਣੇ ਨੀਲੇ ਆਕਟੋਪਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਲਾਉਣ ਹੀ ਲੱਗੀ ਸੀ।
ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੇ “ਨਹੀਂ!” ਕਹਿ ਕੇ ਉੱਚੀ ਹਾਕ ਮਾਰੀ, ਤੇ ਉਸੇ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਨੀਂਦ ਹੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਈ।
ਦਿਲ ਧੱਕ-ਧੱਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਓਏ, ਇਹ ਸਭ ਸੁਫ਼ਨਾ ਹੀ ਸੀ?
ਰਜਾਈ ਨੂੰ ਜੱਫੀ ਪਾ ਕੇ ਟਿਕ ਕੇ ਪਈ ਰਹੀ, ਤੇ ਹੁਣੇ ਜਿਸ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚੋਂ ਹੋ ਕੇ ਆਈ ਸੀ, ਉਹ ਮੁੜ ਚੇਤੇ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ।
ਸੁਫ਼ਨਾ ਤੇਲ ਨਾਲ ਲਿੱਬੜੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ
ਸੁਫ਼ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਿਆ।
ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਇੰਨੀ ਸੁਹਾਵਣੀ ਸੀ ਕਿ “ਵਾਹ, ਕਿੰਨਾ ਸੁਹਣਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ!” ਕਹਿ ਹੀ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਫੜਫੜਾਉਂਦਾ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਖੰਭ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਤਿਲ੍ਹਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਡ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਖੰਭਾਂ ਉੱਤੇ ਚੀਕਣਾ ਜਿਹਾ ਕੁਝ ਬਥੇਰਾ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸਮੁੰਦਰ ਤਾਂ ਇੰਨਾ ਸੁਹਾਵਣਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਇਹ ਪੰਛੀ ਇੰਨਾ ਔਖਾ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਟੁੱਟੇ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿੰਮਿਆ ਤੇਲ ਖੰਭਾਂ ਨਾਲ ਚਿਪਕ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪੰਛੀ ਦੇ ਖੰਭ ਭਾਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਨੇ ਤੇ ਉਹ ਉੱਡ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਬਹਿ ਗਿਆ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਉੱਤੇ ਇਹ ਹਾਲ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਭ ਠੀਕ ਹੋਵੇਗਾ?
ਮੈਂ ਇੱਕ ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਭਰਿਆ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੜ ਗਈ।
ਸੁਹਣਾ ਸਮੁੰਦਰ, ਪਰ ਕੱਛੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ…
ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਸੱਚੀਂ ਬੜਾ ਸੁਹਣਾ ਲੱਗਾ।
ਵਾਹ, ਇੱਥੇ ਤਾਂ ਹਾਲੇ ਸਾਫ਼ ਹੀ ਹੈ!
ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਮੂੰਗਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਮੱਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਸੂੰ-ਸੂੰ ਕਰ ਕੇ ਲੰਘਦੇ ਨੇ, ਤੇ ਧੁੱਪ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਲਿਸ਼ਕਦੀ ਹੈ।
ਸੋ ਮੈਂ ਮਨ ਹੌਲਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਪਰ ਫਿਰ…
ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਕੱਛੂ ਦਿਸਿਆ।
ਪਰ ਉਹਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਘੁਟਿਆ-ਘੁਟਿਆ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸੀ।
ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤਰਦੇ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਲਿਫ਼ਾਫ਼ੇ ਨੂੰ ਜੈਲੀਫ਼ਿਸ਼ ਸਮਝ ਕੇ ਝੱਟ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾ ਲਿਆ ਹੋਣਾ।
ਕਿੰਨਾ ਔਖਾ ਲੱਗਾ ਹੋਵੇਗਾ…
ਮਨ ਬਹਿ ਹੀ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਗ਼ੋਤਾਖ਼ੋਰੀ ਵਾਲਾ ਪਹਿਰਾਵਾ ਪਾਏ ਇੱਕ ਬਚਾਅ ਕਰਮੀ ਨੇੜੇ ਆ ਗਏ।
ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੇ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੱਛੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚੋਂ ਪਲਾਸਟਿਕ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਕੱਛੂ ਫੇਰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਤਰਦਾ ਹੋਇਆ ਤੁਰ ਗਿਆ!
ਸ਼ੁਕਰ ਹੈ, ਬਚਾਅ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਨੇ, ਪਰ ਇੰਝ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵੀ ਨੇ।
ਮੱਛੀ ਦੇ ਢਿੱਡ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ
ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਰ ਤਰ ਕੇ ਗਈ ਤਾਂ ਇੱਕ ਮੱਛੀ ਦਾ ਢਿੱਡ ਸਾਫ਼ ਝਲਕ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਉਹਦੇ ਅੰਦਰ ਨਿੱਕੇ-ਨਿੱਕੇ ਕਣ ਭਰੇ ਪਏ ਸਨ।
ਹੈਂ, ਇਹ ਸਭ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਨੇ?!
ਅਸੀਂ ਜੋ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵਰਤ ਕੇ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਟੁੱਟ-ਟੁੱਟ ਕੇ ਬਰੀਕ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਨਿੱਕੇ ਕਣ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਨੇ।
ਇੰਨੇ ਨਿੱਕੇ ਕਿ ਅੱਖ ਨੂੰ ਸੌਖਾ ਦਿਸਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਮੱਛੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸਮਝ ਕੇ ਨਿਗਲ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਉੱਤੋਂ ਠੀਕ-ਠਾਕ ਲੱਗਦਾ ਸਮੁੰਦਰ, ਅੰਦਰੋਂ ਇੰਝ ਦੁਖ ਝੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਨਿੱਕੇ ਕੇਕੜੇ ਨੂੰ ਮੁੜ ਛੱਡ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੱਥ
ਦੂਰ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ਤੀ ਜਾਲ ਨਾਲ ਕੇਕੜੇ ਫੜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪਰ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਨਿੱਕੇ-ਨਿੱਕੇ ਕੇਕੜੇ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਨਾਲ ਹੀ ਉੱਤੇ ਆ ਗਏ।
ਹੈਂ, ਇੰਨੇ ਨਿੱਕੇ ਸਾਥੀ ਵੀ ਫੜ ਲਏ ਜਾਣ ਤਾਂ ਕੀ ਬਣੇਗਾ?
ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਫ਼ਿਕਰ ਕਰਦੀ ਵੇਖਦੀ ਰਹੀ, ਪਰ ਮਛੇਰੇ ਅੰਕਲ ਨੇ ਨਿੱਕੇ ਕੇਕੜੇ ਮੁੜ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ।
ਵੱਡੇ ਹੋ ਜਾਣ ਤੱਕ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਹਰ ਨਸਲ ਮੁਤਾਬਕ ਫੜਨ ਜੋਗਾ ਆਕਾਰ ਤੇ ਨਾ ਫੜਨ ਵਾਲਾ ਵੇਲਾ ਮਿੱਥਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਬਹੁਤ ਨਿੱਕੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵਧਣ ਲਈ ਮੋੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਾਂ ਹੀ ਤਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਸਦੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਨੇ। ਹੀ ਹੀ ਹੀ, ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਹੁਣ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨਿਯਮ ਕੁਝ-ਕੁਝ ਸਮਝ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ!
ਸੁਹਣਾ ਲੱਗਾ ਸੋ ਹੱਥ ਵਧਾਇਆ, ਤੇ ਓਦੋਂ ਹੀ “ਨਹੀਂ!”
ਫਿਰ ਪੱਥਰ ਦੀ ਵਿਰਲ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਿੱਕਾ ਆਕਟੋਪਸ ਬਾਹਰ ਆ ਗਿਆ।
ਨੀਲੇ ਛੱਲਿਆਂ ਵਾਲਾ ਨਕਸ਼ ਇੰਨਾ ਲਿਸ਼ਕ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਪੁੱਛੋ ਹੀ ਨਾ, ਕਿੰਨਾ ਸੁਹਣਾ ਲੱਗਾ।
“ਵਾਹ, ਸੱਚੀਂ ਬੜਾ ਸੁਹਣਾ ਹੈ~ ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੱਥ ਲਾ ਕੇ ਵੇਖਾਂ?”
ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਵੀ ਨਾ ਲੱਗਾ ਤੇ ਮੈਂ ਹੱਥ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ।
“ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਲਾਉਣਾ!”
ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਾਹਲੀ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
ਇਸ ਨੀਲੇ ਛੱਲਿਆਂ ਵਾਲੇ ਆਕਟੋਪਸ ਦਾ ਨਕਸ਼ ਭਾਵੇਂ ਸੁਹਣਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਇਹਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਬੜਾ ਤੇਜ਼ ਜ਼ਹਿਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਸਾਥੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨੇ ਜੋ ਸੁਹਣੇ ਤਾਂ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਪਰ ਹੱਥ ਲਾਉਣਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਦੂਰੋਂ ਬੱਸ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਲੈਣਾ ਹੀ ਉਸ ਸਾਥੀ ਦੀ ਵੀ ਰਾਖੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੀ ਵੀ।
ਥੋੜ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਬਣ ਜਾਣੀ ਸੀ!
ਸਾਹ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਓਸੇ ਪਲ, ਮੇਰੀ ਅੱਖ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਈ।
ਸੁਫ਼ਨਾ ਟੁੱਟ ਗਿਆ, ਪਰ ਮਨ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ
ਹਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਸੁਫ਼ਨਾ ਹੀ ਸੀ।
ਨੀਲੇ ਛੱਲਿਆਂ ਵਾਲਾ ਆਕਟੋਪਸ ਵੀ, ਪਲਾਸਟਿਕ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਕੱਛੂ ਵੀ, ਤੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਲਿੱਬੜਿਆ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਵੀ।
ਪਰ ਸੁਫ਼ਨਾ ਕਹਿਣ ਜੋਗਾ ਧੁੰਦਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਬੜਾ ਸਾਫ਼ ਸੀ।
ਕੱਛੂ ਦੀਆਂ ਘੁਟੀਆਂ-ਘੁਟੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਮੱਛੀ ਦੇ ਢਿੱਡ ਵਿਚਲੇ ਕਣ, ਤੇ “ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਲਾਉਣਾ!” ਕਹਿਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਆਵਾਜ਼ ਤੱਕ।
ਰਜਾਈ ਵਿੱਚ ਪਈ-ਪਈ ਮੈਂ ਟਿਕ ਕੇ ਸੋਚਿਆ।
ਸਮੁੰਦਰ ਦੁਖ ਝੱਲਦਾ ਵੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਦੂਰ ਹੈ, ਸੋ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਤੇ ਗੱਲ ਲੰਘ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਰ ਹੁਣ ਤਾਂ ਮੈਂ ਵੇਖ ਲਿਆ ਹੈ ਨਾ। ਜਿਹਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਉਹੀ ਨਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਕਰੇਗਾ ਕੌਣ?
ਮੈਂ ਝੱਟ ਉੱਠ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ Banggu ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਲਾ ਦਿੱਤਾ।
ਸੋ ਸੱਚੀਂ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਸ਼ੁਰੂ
“Banggu, ਆ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਖੇਡੀਏ!”
ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਇਹ ਗਿਣਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ ਕਿ ਹਫ਼ਤੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਘਰ ਕਿੰਨਾ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬੋਤਲਾਂ, ਲਿਫ਼ਾਫ਼ੇ, ਸਟਰਾਅ… ਵਾਹ, ਸੋਚ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਨਿਕਲੇ!
ਝਿੜਕਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਲੱਭਣ ਵਾਂਗ “ਅੱਜ ਕਿੰਨੇ ਲੱਭੇ?” ਕਹਿ ਕੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਇੰਝ ਕਰਦਿਆਂ ਘਟਾਉਣ ਜੋਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ। ਸਟਰਾਅ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਪੀ ਲੈਣਾ, ਤੇ ਸੌਦੇ ਵਾਲਾ ਥੈਲਾ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਣਾ।
ਇੱਕ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵੀ ਘੱਟ ਵਰਤੀਏ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਕਿਸੇ ਕੱਛੂ ਨੂੰ ਪਲਾਸਟਿਕ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ ਨਾ।
ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਟੱਬਰ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਕੰਢੇ ਜਾ ਕੇ ਅਸੀਂ ਬੀਚ ਕੋਮਿੰਗ ਕੀਤੀ।
ਬੀਚ ਕੋਮਿੰਗ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਸਮੁੰਦਰ ਕੰਢੇ ਤੁਰਦਿਆਂ ਰੁੜ੍ਹ ਕੇ ਆਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀ ਖੇਡ।
ਸੁਹਣੇ ਸਿੱਪੀ ਦੇ ਖੋਲ ਤੇ ਗੋਲ-ਮਟੋਲ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੇ ਦਾਣੇ ਵੀ ਚੁੱਕੇ, ਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੂੜਾ ਵੀ ਚੁੱਕਿਆ।
ਮੈਂ ਜਿੰਨਾ ਚੁੱਕਾਂ ਓਨਾ ਹੀ ਸਮੁੰਦਰ ਸਾਫ਼ ਹੁੰਦਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਮੇਰੇ ਮੋਢੇ ਉੱਚੇ ਹੋ ਗਏ!
ਘਰ ਆ ਕੇ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਾਥੀ ਬਣਾਏ।
ਬੋਤਲ ਦੇ ਢੱਕਣਾਂ ਨਾਲ ਕੱਛੂ ਦਾ ਖੋਲ, ਤੇ ਰੰਗਦਾਰ ਕਾਗ਼ਜ਼ ਨਾਲ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ।
ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਚਿੱਠੀ ਵੀ ਲਿਖ ਦਿੱਤੀ।
“ਮਾਫ਼ ਕਰਿਓ। ਤੇ ਹੁਣ ਤੋਂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਖੀ ਕਰਾਂਗੀ।”
ਤੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਆਕਟੋਪਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਲਾਉਣ ਲੱਗੀ ਸੀ, ਉਹਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਆਖਾਂਗੀ।
ਅਗਲੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਹੋਏ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੰਛੀ ਦੀ ਥਾਂ, ਮੁੜ ਚਿੱਟਾ-ਚਿੱਟਾ ਹੋ ਕੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਉੱਡਦਾ ਪੰਛੀ ਮਿਲੇ, ਇਹੀ ਮਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੋ ਹੋ।
▶ WAGZAK JUMP ਦੀ ਅਸਲ AR ਸਕਰੀਨ
Didi ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, AR ਵਿੱਚ ਆਪ ਵੇਖੋ
← ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਸਰਕਾ ਕੇ ਵੇਖੋ
ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਪ ਵੜ ਕੇ ਵੇਖੋਗੇ?
WAGZAK JUMP — ਛਾਲ ਮਾਰੋ, ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
Q. ਸਮੁੰਦਰ ਕਿਸ ਕਰਕੇ ਗੰਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਵੱਡੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਤਿੰਨ ਗੱਲਾਂ ਨੇ। ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿੰਮਦਾ ਤੇਲ, ਸਾਡਾ ਸੁੱਟਿਆ ਪਲਾਸਟਿਕ ਬਰੀਕ ਟੁੱਟ ਕੇ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬਣ ਜਾਣਾ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਨਿੱਕੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਤੱਕ ਫੜ ਲੈਣਾ। ਇਸੇ ਲਈ ਪਲਾਸਟਿਕ ਘਟਾਉਣਾ, ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਮਿੱਥੇ ਆਕਾਰ ਤੇ ਮਿੱਥੇ ਵੇਲੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹੀ ਫੜਨੇ — ਇਹੀ ਸਮੁੰਦਰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਰਾਹ ਹੈ।
Q. ਨੀਲੇ ਛੱਲਿਆਂ ਵਾਲੇ ਆਕਟੋਪਸ ਨੂੰ ਹੱਥ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ?
ਨੀਲੇ ਛੱਲਿਆਂ ਵਾਲੇ ਆਕਟੋਪਸ ਦਾ ਨਕਸ਼ ਸੁਹਣਾ ਤਾਂ ਹੈ, ਪਰ ਉਹਦੇ ਕੋਲ ਬੜਾ ਤੇਜ਼ ਜ਼ਹਿਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸੋ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਜੀਵ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਜੋ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਸੁਹਣੇ ਲੱਗਣ ਪਰ ਹੱਥ ਲਾਉਣਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੋਵੇ, ਸੋ ਦੂਰੋਂ ਬੱਸ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਲੈਣਾ ਹੀ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵੇਖੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵ ਬਾਰੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਡਿਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਲੈਣ ਤੇ ਐਵੇਂ ਹੱਥ ਨਾ ਲਾਉਣ ਦੀ ਆਦਤ, ਸਾਡੀ ਵੀ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਾਥੀ ਦੀ ਵੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Q. ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਘਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਾਲੇ ਕਿਹੜੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਨੇ?
ਹਫ਼ਤੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਟੱਬਰ ਨੇ ਜਿੰਨਾ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵਰਤਿਆ, ਉਹ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਲੱਭਣ ਵਾਂਗ ਗਿਣ ਕੇ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਢੰਗ ਲੱਭੋ, ਜਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਕੰਢੇ ਰੁੜ੍ਹ ਕੇ ਆਇਆ ਕੂੜਾ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀ ਬੀਚ ਕੋਮਿੰਗ ਕਰ ਕੇ ਵੇਖੋ। ਮੁੜ-ਵਰਤੋਂ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਾਥੀ ਬਣਾਉਣੇ, ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖਣੀ ਵੀ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਨੇ। ਝਿੜਕਣ ਜਾਂ ਦੋਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲੋਂ, ਰਲ ਕੇ ਲੱਭਣ ਤੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਵਾਂਗ ਕੋਲ ਜਾਈਏ ਤਾਂ ਬੱਚਾ ਹੋਰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਨਾਲ ਰਲਦਾ ਹੈ।
ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਕੋਈ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਕਹਾਣੀ ਲੈ ਕੇ ਆਵਾਂਗੀ। ਤੁਹਾਡੀ Didi।